මව් පාර්ශවයේ මුත්තණුවන්ගෙන් කතන්දරකාරයාට හිමි වූ මහා බලසම්පන්න, මහා අනුහස් සහිත නවරත්න මුදු රාජයා ගැන කතන්දරය කියවූ මගේ ප්‍රියම්භිකා කතන්දර හාමිනේ තොමෝ "කතී, ඔයාට ඔයාගේ තාත්තාගේ පරම්පරාවෙන් ලැබුණු උදැල්ල ගැනත් ලියන්නකෝ, ඩාල්!" යැයි මගෙන් ඉල්ලා සිටියහ.
එතුමිය ගේ ඉල්ලීමක් කෙලෙසක නම් මංතුමා පැහැර හරින්නද?
එනිසා මෙසේ ලියමි.
මේ කියන උදැල්ල එසේ මෙසේ එකක් නොවේ. පරම්පරා හතරක් පැරණි ඓතිහාසික භාණ්ඩයකි. කොටින්ම අර කැවුතුකාගාරයෙන් සුදුවෑන්කරණය වුණු කඩු වෙනුවට එතැන තියන්නට පවා හොඳ එකකි.
මේ උදැල්ල මිලට ගන්නා ලද්දේ මගේ පිය පාරශවයේ සීයා විසින් මින් අවුරුදු සීයකට පමණ පෙර දිනයක බව මා අසා ඇත. ඒ එංගල්තයේ ෂෙෆීල්ඩ් නගරයේ පිහිටා තිබූ මහා කම්මලක නිපදවන ලද කිඹුලා ලකුණ දරණ මහානර්ඝ උදළු තලය සඳහා මිට කපා ගන්නා ලද්දේ එවකට බද්දට දී තිබූ නිසා බදුවත්ත නමින් හැඳින්වුණු අක්කර දෙකහමාරක පමණ ඉඩමේ කොනක පිහිටි ගසකිනි.
සීයා කලෙක රජයේ සේවයේ යෙදුනද, පසුව ඉන් අස්වී ගමට විත් ගොවිතැන් කර තම ජීවිකාව සපයා ගත්තේය. සීයාගේ ගොවිතැන වූයේ බුලත්ය. කුඹුරු කරන ලද්දේ ආච්චී විසිනි.
සීයා විසින් තම බුලත් වගාව සඳහා භාවිතාකරන ලද මේ උදැල්ල ඔහු මිලදී ගත් දිනයෙන් වසර පනහකට පමණ පසුව අපේ තාත්තාට හිමිවිය.
තාත්තා නම් කිසිදු ගොවිතැනක් කළ අයෙක් නොවේ. නමුත් ඔහු සති කිහිපයකට වරක් මේ උදැල්ලෙන් මිදුලේ තණකොල කපා දැම්මේය. අපේ ගෙවත්තේ බතල සහ මයියොක්කා යනාදිය හිටවීම සඳහා අම්මා ද මේ උදැල්ල භාවිතා කරනවා මා දැක ඇත.
තාත්තා ගේ ලොකු පුතා වශයෙන් මේ උදැල්ල දැන් හිමි මංතුමාටයි.
මං කරන ගොවිතැනක් නැත. තණකොල කපනවා වෙනුවට වවමි. නමුත් විටින් විට මට මේ උදැල්ලෙන් විවිධ ප්‍රයෝජන තිබේ. ඒ මල් පාත්ති සැකසීමටය.
මගෙන් පසුව මේ උදැල්ලේ හිමිකරුවන්නේ මගේ දහ හැවිරිදි පුත්‍ර රත්නයයි.
කොල්ලා නං තවම මේ උදැල්ල උස්සා බලාවත් නැත. නමුදු, තම පිය පාර්ශවයෙන් තමන්ට හිමිවන්නට නියමිත මේ ඓතිහාසික උදළු රාජයා මගේ පුතා විසින් මගේ මුණුපුරෙකුටද මතු දිනයක උරුම කර දෙන බවට මට කිසි සැකයක් නැත.
මේ අරුම පුදුම උදැල්ල කැවුතුකාගාරයේ තියන්නට පවා සුදුසු ඓතිහාසික උදැල්ලක් බව මා මුලින්ම කිව්වේ ඒ නිසාය.
-කතන්දරකාරයා
ප/ලි:
මෙතරම් කලක් මේ උදැල්ල පැවතීමට හේතුව නම් මගේ සීයා ද, තාත්තා ද, මා ද මේ පාරම්පරික වස්තුව මනාව නඩත්තුකරමින් රැක බලාගැනීමයි.
මගේ සීයා මේ උදැල්ලේ තලය ගෙවෙන හැමවරකම අළුත් ම අළුත් කිඹුලා ලකුණ දරණ උදළු තලයක් යොදා උදැල්ලේ නඩත්තු කටයුතු කළේය. උදළු මිට කැඩුණු හැම වරකදීම වත්ත පල්ලෙහා ගසකින් කපා ගන්නා ලද ඉස්තරම් මිටක් ඒ සඳහා යෙදීය.
තාත්තා නං පාවිච්චි කලේ එංගල්නතයේ ෂෙෆීල්ඩ්හි සාදන ලද කිඹුලා ලකුණ දරණ උදළු තල නොවේ. යක්කල නිපදවූ ලංලෝ ලකුණ දරණ ලද උදළු තලය. උදළු මිට නම් එක් වරක් පමණ වත්තෙන්ම සපයාගන්නා නමුත් පසුව ගනේමුල්ලේ කඩේකින් ගෙන එන ලදී.
මංතුමා නං මේ ලඟදී යෙදුවේ වත්තේ ගසකින් කපාගන්නා ලද මිටකි. උදළු තලය නම් අපේ සදාකාලික පාපමිතුරු දේශය වන කොණ්ඩේ බැඳපු රටෙන් ආනයනය කරන ලද්දකි.
(image: http://www4.schoolnet.lk/edusoft/agriculture/grade-12_13/more.php?sub=Mamoty&main=main7)
